اللّهُ لاَ إِلَهَ إِلاَّ هُوَ الْحَیُّ الْقَیُّومُ لاَ تَأْخُذُهُ سِنَهٌ وَ لاَ نَوْمٌ لَّهُ مَا فِی السَّمَاوَاتِ وَمَا فِی الأَرْضِ مَن ذَا الَّذِی یَشْفَعُ عِنْدَهُ إِلاَّ بِإِذْنِهِ یَعْلَمُ مَا بَیْنَ أَیْدِیهِمْ وَمَا خَلْفَهُمْ وَ لاَ یُحِیطُونَ بِشَیْءٍ مِّنْ عِلْمِهِ إِلاَّ بِمَا شَاء وَسِعَ کُرْسِیُّهُ السَّمَاوَاتِ وَ الأَرْضَ وَ لاَ یَۆُودُهُ حِفْظُهُمَا وَ هُوَ الْعَلِیُّ الْعَظِیمُ، لاَ إِکْرَاهَ فِی الدِّینِ قَد تَّبَیَّنَ الرُّشْدُ مِنَ الْغَیِّ فَمَنْ یَکْفُرْ بِالطَّاغُوتِ وَ یُۆْمِن بِاللّهِ فَقَدِ اسْتَمْسَکَ بِالْعُرْوَهِ الْوُثْقَیَ لاَ انفِصَامَ لَهَا وَاللّهُ سَمِیعٌ عَلِیمٌ، اللّهُ وَلِیُّ الَّذِینَ آمَنُواْ یُخْرِجُهُم مِّنَ الظُّلُمَاتِ إِلَی النُّوُرِ وَالَّذِینَ کَفَرُواْ أَوْلِیَآۆُهُمُ الطَّاغُوتُ یُخْرِجُونَهُم مِّنَ النُّورِ إِلَی الظُّلُمَاتِ أُوْلَئِکَ أَصْحَابُ النَّارِ هُمْ فِیهَا خَالِدُونَ

فهرست کتاب
کد کتاب: ۹۶۹ ۱۳۹۶/۰۷/۰۳ - ۲۳:۵۱ ۳۱۹

علم و عمل مورث یکدیگرند

و اوّلین چیزی که در این مرحله لازم است عبارتست از علم به احکام که باید از فقیه تعلّم نماید ، و پس از تحصیل علم باید در مقام عمل برآید و در عمل نیز مداومت نماید تا درجه به درجه یقین و معرفت او رو به فزونی گذارد ، چه علم مورث عمل و عمل مورث علم است . اگر کسی جدّا علم و اعتقاد به چیزی داشته باشد لازمه اش تطبیق عمل خود بر طبق آن علم و مدرکات خود است ، و از عدم عمل انّا کشف می شود که علم او جزمی نبوده و اذعان و اعتقاد نداشته بلکه مجرّد تصویر صورتی بوده که در قوای متخیّله او منتقش شده است .

اگر کسی علم واقعی و حقیقی به رازقیّت مطلقه حضرت احدیّت داشته باشد هرگز نباید برای تحصیل مال خود را به هلاکت افکند بلکه باید اکتفا نماید به مقدار طلبی که در شرع امر به آن شده ، با کمال آرامش خیال و سکون خاطر به قدر وسع برای تحصیل قدر کفاف معیشت خود و عیال خود کوشش کند . امّا اگر برای تحصیل معیشت در غلق و اضطراب افتد و بیش از حدّ معروف تلاش بنماید معلوم می شود که علم به رازقیّت مطلقه خدا ندارد بلکه علم او به رازقیّت مقیّده بوده است . خدا را رازق می دانسته در صورتی که تا این سر حدّ تلاش کند و خود را به تعب افکند و مثلا او را رازق می دانسته مقیّد به پول داشتن و در صورت شهریّه گرفتن و غیر ذلک . بنابراین اضطراب خارجی یا درونی حکایت می کند از عدم العلم یا علم به رازقیّت مقیّده . این معنای توریث علم است برای عمل ، و امّا مثال برای توریث عمل برای علم ، مثلا اگر کسی از روی واقع بگوید : سبحان ربّی الأعلی و بحمده [23] ذلّت خود را مشاهده می کند . و بدیهی است که ذلّت بدون عزّت متحقّق نیست ، همیشه ذلیل در برابر عزیز و مقتدر خواهد بود ، پس ناچار متوجّه مقام عزّت مطلق می گردد و سپس می فهمد باید همراه این عزّت علم و قدرت نیز موجود باشد . بنابراین از یک عمل بسیار کوچک که همین ذکر سجده باشد پی می برد به عزّت مطلقه و علم و قدرت مطلقه خداوند تبارک و تعالی ، و این معنای مورث بودن عمل است نسبت به علم ، و به این معنی ناظر است قوله عزّ من قائل : و العمل الصّالح یرفعه [24] و در اعمال واجبه سعیی بلیغ ، و در ترک محرّمات نیز جدّی وافر داشته باشد ، چه سلوک راه خدا با ترک واجب و اتیان فعل محرّم منافی است ، و تمام زحمات سالک وقتی سودمند است که این دو امر محفوظ باشد و گر نه همچنان که با آلودگی تن ، زر و زیور و زینت مفید فائده نخواهد بود همچنان با آلودگی دل و روان ، اعمال مستحبّه و ریاضات شرعیّه مثمر ثمر نخواهد بود . و نیز در ترک مکروهات و اتیان اعمال مستحبّه اهتمام نماید زیرا حصول مرتبه اسلام و ایمان اکبرین موقوف بر اعمال است ، چون هر عملی دارای خاصیّتی است مخصوص به خود که باعث تکمیل ایمان می گردد . و به همین معنی اشاره شده است در حدیث محمّد بن مسلم که : الایمان لا یکون الا بالعمل ، و العمل منه ، و لا یثبت الإیمان الا بالعمل . [25]

0 0 votes
امتیازدهی به مقاله

این مطلب را در شبکه های اجتماعی به اشتراک بگذارید ...

اشتراک در
اطلاع از
guest
0 نظرات
Inline Feedbacks
View all comments
0
Would love your thoughts, please comment.x